आजकाल प्रत्येकाच्या हातात स्मार्टफोन आहे. मुलांपासून वृद्धांपर्यंत सर्वच जण तासनतास मोबाईल स्क्रीनसमोर घालवतात. मात्र अतिवापरामुळे अनेक आरोग्य समस्या निर्माण होतात.
मुख्य आरोग्य समस्या
डोळ्यांचे त्रास
सतत स्क्रीनकडे पाहिल्याने डोळे कोरडे पडतात, डोळ्यांमध्ये जळजळ होते आणि दृष्टी कमकुवत होते. CVS (Computer Vision Syndrome) ही एक सामान्य समस्या बनत चालली आहे.
मानदुखी व पाठदुखी
खाली मान करून मोबाईल पाहिल्याने मानेवर अतिरिक्त ताण येतो. “Text Neck Syndrome” ही समस्या तरुणांमध्ये वाढत आहे.
झोपेची समस्या
रात्री मोबाईल वापरल्याने निळ्या प्रकाशामुळे मेलाटोनिन हार्मोनचे उत्पादन कमी होते, त्यामुळे झोप येत नाही.
उपाय
- 20-20-20 नियम पाळा: दर 20 मिनिटांनी 20 सेकंद 20 फूट दूर पाहा
- रात्री झोपण्यापूर्वी 1 तास मोबाईल बंद ठेवा
- Night Mode / Blue Light Filter वापरा
- मुलांसाठी Screen Time मर्यादित करा
- मोबाईल डोळ्यांपासून किमान 30 सें.मी. दूर ठेवा
आरोग्याबाबत अधिक माहितीसाठी आरोग्य व कुटुंब कल्याण मंत्रालयाच्या संकेतस्थळाला भेट द्या.